Trong các ngành công nghiệp công nghệ cao như sản xuất dược phẩm, vi mạch điện tử, công nghệ sinh học và y tế, phòng sạch đóng vai trò là môi trường cốt lõi đảm bảo chất lượng sản phẩm và an toàn nghiên cứu. Một trong những thành phần quan trọng nhất, quyết định sự thành bại của một phòng sạch chính là hệ thống thông gió và xử lý không khí. Việc thấu hiểu tác dụng của thông gió trong phòng sạch không chỉ giúp các chủ đầu tư tối ưu hóa quy trình vận hành mà còn đảm bảo sự tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 14644 hay GMP. Điều Hòa HRT, với tư thế là nhà thầu HVAC hàng đầu Việt Nam và đại lý triệu đô của Daikin, xin cung cấp báo cáo chuyên sâu về kỹ thuật thông gió phòng sạch năm 2026.
1. Khái niệm về phòng sạch và vai trò của hệ thống thông gió

Phòng sạch được định nghĩa là một không gian mà nồng độ của các hạt lơ lửng trong không khí được kiểm soát trong các giới hạn quy định. Các yếu tố khác như nhiệt độ, độ ẩm và áp suất cũng được điều chỉnh để đáp ứng các yêu cầu đặc thù của quy trình sản xuất hoặc nghiên cứu.
Hệ thống thông gió trong phòng sạch không đơn thuần là việc cung cấp khí mát như các hệ thống điều hòa dân dụng. Đây là một hệ thống kỹ thuật phức tạp, bao gồm việc cấp khí tươi đã qua lọc, luân chuyển dòng khí theo các hướng xác định và thải hồi khí ô nhiễm. Hệ thống này được coi là trái tim của phòng sạch vì nó duy trì sự sống cho mọi hoạt động bên trong, ngăn chặn sự xâm nhập của các tác nhân ngoại lai và kiểm soát các yếu tố nội sinh phát sinh từ chính con người hoặc máy móc thiết bị.
2. Các tác dụng cốt lõi của thông gió trong phòng sạch
Hệ thống thông gió được thiết kế bài bản mang lại 5 tác dụng mang tính quyết định đối với chất lượng phòng sạch.
2.1. Kiểm soát nồng độ bụi và vi sinh vật
Đây là nhiệm vụ tiên quyết của hệ thống thông gió. Không khí đi vào phòng sạch bắt buộc phải đi qua các tầng lọc hiệu suất cao để loại bỏ các hạt bụi mịn và vi sinh vật lơ lửng.
Cơ chế kiểm soát bao gồm:
-
Sự pha loãng: Không khí sạch được cấp vào liên tục để pha loãng nồng độ hạt bụi phát sinh trong quá trình làm việc, sau đó đẩy chúng ra ngoài qua các cửa gió hồi hoặc gió thải.
-
Sự ngăn chặn: Màng lọc HEPA (High Efficiency Particulate Air) hoặc ULPA (Ultra Low Penetration Air) có khả năng loại bỏ tới 99,97% các hạt có kích thước từ $0.3 \mu m$. Điều này giúp ngăn chặn tuyệt đối các loại vi khuẩn và bào tử nấm mốc xâm nhập vào môi trường sản xuất.
2.2. Duy trì chênh lệch áp suất (Pressure Differential)
Thông gió là công cụ chính để tạo ra và duy trì sự chênh lệch áp suất giữa phòng sạch và các khu vực lân cận.
-
Áp suất dương: Trong phần lớn các phòng sạch sản xuất (như dược phẩm, thực phẩm), hệ thống được thiết kế để duy trì áp suất dương. Điều này có tác dụng ngăn cản không khí chưa qua lọc từ các khu vực kém sạch hơn hoặc từ môi trường bên ngoài tràn vào mỗi khi cửa được mở.
-
Áp suất âm: Trong các phòng cách ly y tế hoặc phòng thí nghiệm xử lý các chất độc hại, thông gió tạo ra áp suất âm để đảm bảo các tác nhân nguy hiểm không bị thoát ra môi trường bên ngoài.
2.3. Điều hòa nhiệt độ và độ ẩm lý tưởng
Nhiệt độ và độ ẩm là hai yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến sự ổn định của hóa chất và các linh kiện điện tử nhạy cảm.
-
Kiểm soát độ ẩm: Trong sản xuất điện tử, độ ẩm quá thấp gây ra hiện tượng tĩnh điện (ESD), trong khi độ ẩm quá cao gây ra sự ăn mòn kim loại và nấm mốc. Hệ thống thông gió tích hợp các bộ khử ẩm bánh xe hoặc bộ sấy giúp duy trì độ ẩm ổn định trong ngưỡng $40\%$ đến $60\%$.
-
Ổn định nhiệt độ: Duy trì nhiệt độ trong khoảng $20^{\circ}C$ đến $24^{\circ}C$ giúp người vận hành làm việc hiệu quả và giảm thiểu sự phát thải mồ hôi – một nguồn gây ô nhiễm bụi hạt đáng kể.
2.4. Loại bỏ khí độc, mùi hôi và hơi hóa chất
Trong quá trình sản xuất dược phẩm hoặc các công đoạn tẩy rửa linh kiện, các hóa chất bay hơi có thể gây hại cho sức khỏe con người và ảnh hưởng đến độ tinh khiết của sản phẩm. Hệ thống thông gió được thiết kế để hút cục bộ các nguồn phát thải này và đưa qua hệ thống xử lý khí thải trước khi đưa ra môi trường, đảm bảo an toàn vệ sinh lao động theo các tiêu chuẩn quốc tế.
2.5. Cấp oxy và duy trì sự tươi mới của không khí
Nhân sự làm việc trong phòng sạch thường mặc quần áo bảo hộ kín và làm việc trong môi trường khép kín hoàn toàn. Thông gió đảm bảo cung cấp đủ lượng oxy cần thiết, giúp nhân viên không bị ngột ngạt, tăng cường khả năng tập trung và hiệu suất lao động.
3. Các thông số kỹ thuật then chốt trong thông gió phòng sạch
Việc thiết kế hệ thống tại Điều Hòa HRT luôn dựa trên các tính toán toán học và vật lý chính xác để đảm bảo hệ thống đạt chuẩn ngay từ lần vận hành đầu tiên.
3.1. Số lần trao đổi không khí (Air Changes per Hour - ACH)
Chỉ số ACH thể hiện số lần toàn bộ thể tích không khí trong phòng được thay mới bằng không khí sạch trong vòng một giờ. Đây là chỉ số quan trọng nhất để phân loại cấp độ phòng sạch.
Lưu lượng gió cấp cần thiết được tính bằng công thức:
Trong đó:
-
$L$ là lưu lượng gió ($m^/h$).
-
$V$ là thể tích của phòng sạch ($m^$).
-
$ACH$ là số lần trao đổi không khí yêu cầu (lần/h).
Bảng tiêu chuẩn ACH tham khảo theo tiêu chuẩn ISO 14644:
| Cấp độ phòng sạch | Số lần trao đổi không khí (ACH) |
| :--- | :--- |
| ISO Class 8 (Tương đương Class 100,000) | 15 - 25 lần/h |
| ISO Class 7 (Tương đương Class 10,000) | 30 - 60 lần/h |
| ISO Class 6 (Tương đương Class 1,000) | 70 - 160 lần/h |
| ISO Class 5 (Tương đương Class 100) | 240 - 480 lần/h |
3.2. Vận tốc gió và hướng gió
Trong các phòng sạch cấp độ cao (ISO Class 5 trở lên), vận tốc gió bề mặt phải đạt từ $0.36 m/s$ đến $0.54 m/s$. Dòng khí phải được thiết kế theo dạng dòng khí một chiều (Laminar Flow) – các luồng gió song song với nhau – để quét sạch bụi bẩn một cách hiệu quả nhất mà không gây ra các vùng xoáy quẩn khí.
4. Hệ thống thiết bị hỗ trợ thông gió phòng sạch tại Điều Hòa HRT
Để hiện thực hóa các tác dụng nêu trên, Điều Hòa HRT cung cấp và lắp đặt các dòng thiết bị chuyên dụng cao cấp:
-
Hệ thống xử lý không khí AHU (Air Handling Unit): Đây là trung tâm điều phối không khí, nơi tích hợp các dàn trao đổi nhiệt, bộ lọc sơ cấp G4, lọc trung gian F8 và các thiết bị kiểm soát độ ẩm.
-
Hộp lọc khí FFU (Fan Filter Unit): Là thiết bị tích hợp sẵn quạt và lọc HEPA, thường được lắp trên trần phòng sạch để tạo ra dòng khí thẳng đứng cho các khu vực yêu cầu độ sạch cao.
-
Màng lọc HEPA/ULPA: HRT phân phối 126 sản phẩm linh kiện chính hãng, trong đó các loại lọc từ Daikin, Camfil và AAF luôn có sẵn kho để phục vụ việc thay thế định kỳ.
-
Hệ thống VRV và Chiller: Kết nối linh hoạt với AHU để cung cấp năng suất lạnh cho toàn bộ hệ thống phòng sạch quy mô lớn.
5. Tiêu chuẩn quốc tế và Việt Nam về thông gió phòng sạch
Việc thiết kế và thi công tại HRT luôn tuân thủ các khung pháp lý và kỹ thuật khắt khe nhất:
-
ISO 14644-1: Tiêu chuẩn phân loại độ sạch không khí dựa trên nồng độ hạt bụi.
-
GMP (Good Manufacturing Practice): Tiêu chuẩn thực hành tốt sản xuất trong ngành dược phẩm và thực phẩm, yêu cầu kiểm soát khắt khe về vi sinh.
-
TCVN 8664: Tiêu chuẩn quốc gia của Việt Nam về thiết kế và xây dựng phòng sạch, tương đương với các chuẩn quốc tế.
6. Điều Hòa HRT – Nhà thầu tư báo và thi công phòng sạch uy tín
Trải qua hơn một thập kỷ hoạt động, Điều Hòa HRT (Heat Refrigeration Technology) đã không ngừng mở rộng và đạt được nhiều cột mốc ấn tượng trong lĩnh vực HVAC công nghiệp.

Vị thế và uy tín
HRT vinh dự là nhà thầu Top 10 xuất sắc và là Đại lý triệu đô của Daikin tại Việt Nam. Điều này đảm bảo rằng mọi thiết bị chúng tôi cung cấp đều là hàng chính hãng với mức giá cạnh tranh nhất và chính sách bảo hành dài hạn nhất.
Đội ngũ lãnh đạo và văn hóa doanh nghiệp
Doanh nghiệp được dẫn dắt bởi Giám đốc (CEO) Đoàn Văn Hoàng, cùng sự đồng hành của bà Vũ Thị Lan và ông Nguyễn Việt Cường. HRT sở hữu đội ngũ kỹ sư được đào tạo bài bản, luôn đề cao văn hóa chất lượng, con người và sự đổi mới. Khách hàng luôn đánh giá cao HRT ở khâu tư vấn tin cậy, quá trình thi công nhanh gọn, bài bản và chuyên nghiệp.
Chất lượng bền bỉ qua nhiều năm
Mọi công trình phòng sạch do HRT thi công đều hướng tới sự ổn định lâu dài. Chúng tôi hiểu rằng trong phòng sạch, chỉ một sai sót nhỏ của hệ thống thông gió cũng có thể dẫn đến việc dừng sản xuất hàng loạt. Do đó, HRT cam kết bàn giao công trình vượt tiến độ đề ra với chất lượng hoàn mỹ nhất.
7. Quy trình thiết kế hệ thống thông gió phòng sạch tại Điều Hòa HRT
Để hệ thống thông gió phát huy tối đa tác dụng, HRT áp dụng quy trình 5 bước chuẩn kỹ thuật:
-
Khảo sát và Phân tích: Đội ngũ kỹ sư trực tiếp khảo sát mặt bằng, tìm hiểu quy trình sản xuất của khách hàng để xác định cấp độ sạch cần thiết.
-
Tính toán phụ tải và lưu lượng: Sử dụng các phần mềm chuyên dụng để tính toán ACH và lựa chọn công suất AHU phù hợp.
-
Thiết kế bản vẽ Shop Drawing: Lập bản vẽ chi tiết lộ trình đường ống gió, vị trí lắp đặt hộp lọc HEPA và sơ đồ điều khiển chênh lệch áp suất.
-
Thi công và Lắp đặt: Đội ngũ thợ lành nghề thực hiện lắp đặt dưới sự giám sát chặt chẽ của kỹ sư trưởng, đảm bảo độ kín khít của hệ thống ống gió.
-
Kiểm định và Bàn giao: Tiến hành đo đạc thực tế nồng độ bụi, vận tốc gió và áp suất phòng bằng các thiết bị kiểm định hiện đại trước khi bàn giao cho chủ đầu tư.
8. Báo giá lắp đặt hệ thống thông gió phòng sạch 2026
Chi phí cho hệ thống thông gió phòng sạch phụ thuộc vào nhiều yếu tố như diện tích, chiều cao trần, cấp độ sạch yêu cầu (ISO Class) và chủng loại thiết bị. Với vị thế đại lý triệu đô, HRT cam kết mang lại giải pháp tối ưu hóa chi phí đầu tư ban đầu và giảm thiểu chi phí vận hành hằng năm cho quý doanh nghiệp.
Chúng tôi cung cấp bảng dự toán chi tiết, minh bạch từ linh kiện nhỏ nhất như van tiết lưu, cảm biến áp suất đến các cụm máy lớn như AHU hay Chiller. Khách hàng sẽ nhận được giá trị thực xứng đáng với mức đầu tư của mình.
9. Những lưu ý khi vận hành và bảo trì hệ thống thông gió phòng sạch
Để duy trì tác dụng của hệ thống thông gió qua nhiều năm sử dụng, công tác bảo trì là bắt buộc:
-
Theo dõi chênh lệch áp suất: Khi áp suất chênh lệch qua màng lọc HEPA tăng cao, đó là dấu hiệu màng lọc đã bám đầy bụi bẩn và cần được thay thế ngay để đảm bảo lưu lượng gió.
-
Kiểm định định kỳ: Nên kiểm tra nồng độ bụi và vi sinh vật 6 tháng một lần để đảm bảo phòng sạch vẫn vận hành trong dải tiêu chuẩn cho phép.
-
Vệ sinh ống gió: Sử dụng các robot chuyên dụng để vệ sinh bên trong đường ống dẫn gió, ngăn chặn sự tích tụ bụi bẩn lâu ngày.
Dịch vụ bảo trì HVAC chuyên nghiệp của HRT do đội ngũ kỹ sư của ông Nguyễn Việt Cường chỉ đạo sẽ giúp hệ thống của quý khách luôn vận hành ở trạng thái tốt nhất.
10. Câu hỏi thường gặp về thông gió phòng sạch
Câu hỏi 1: Tại sao áp suất dương lại quan trọng trong phòng sạch sản xuất dược phẩm?
Áp suất dương đảm bảo rằng khi có bất kỳ khe hở hoặc khi cửa mở, không khí chỉ có thể đi từ trong ra ngoài. Điều này ngăn chặn tuyệt đối bụi bẩn và vi khuẩn từ khu vực bên ngoài xâm nhập vào khu vực sản xuất thuốc.
Câu hỏi 2: Có thể sử dụng điều hòa trung tâm VRV thông thường cho phòng sạch không?
Hệ thống VRV có thể sử dụng để cung cấp năng suất lạnh, nhưng nó bắt buộc phải được kết nối với bộ xử lý không khí AHU hoặc các hộp lọc HEPA chuyên dụng để đảm bảo độ sạch. Bản thân máy lạnh VRV thông thường không thể kiểm soát được nồng độ bụi hạt.
Câu hỏi 3: Lọc HEPA trong hệ thống thông gió phòng sạch bao lâu phải thay một lần?
Thông thường, tuổi thọ của lọc HEPA dao động từ 2 đến 3 năm nếu bộ lọc sơ cấp G4 và lọc trung gian F8 được thay thế định kỳ và đúng cách.
11. Kết luận và Kêu gọi hành động
Tác dụng của thông gió trong phòng sạch là yếu tố cốt lõi không thể thay thế, quyết định trực tiếp đến sự an toàn và chất lượng của mọi quy trình sản xuất công nghệ cao. Việc lựa chọn một đơn vị tư vấn và thi công có chuyên môn sâu, có kinh nghiệm thực chiến và uy tín được khẳng định như Điều Hòa HRT là quyết định đầu tư thông minh nhất cho tương lai của quý doanh nghiệp.
Quý đối tác đang có nhu cầu thiết kế, thi công hoặc nâng cấp hệ thống thông gió cho phòng sạch dược phẩm, thực phẩm, linh kiện điện tử hay bệnh viện? Hãy để đội ngũ chuyên gia của chúng tôi phục vụ bạn.
Thông tin liên hệ chính thức:
-
Nhà thầu: Điều Hòa HRT (Heat Refrigeration Technology).
-
Địa chỉ: Số 9TT7 Đường Foresa 7A KĐT Sinh Thái Tasco, Phường Xuân Phương, TP Hà Nội, Việt Nam.
-
Lãnh đạo: Giám đốc Đoàn Văn Hoàng.
-
Vị thế: Đại lý triệu đô Daikin - Top 10 nhà thầu HVAC xuất sắc.
Điều Hòa HRT - Chất lượng khẳng định thương hiệu nhà thầu HVAC hàng đầu Việt Nam.
